TPO w lakierach i żelach do paznokci. Od dziś zakaz stosowania tego składnika w całej Unii Europejskiej

Data publikacji: 01.09.2025

Dziś w krajach Unii Europejskiej wchodzi w życie zakaz stosowania w kosmetykach substancji chemicznej TPO wykorzystywanej głównie w produktach do stylizacji paznokci. Od 1 września br. nie można produkować i sprzedawać kosmetyków zawierających TPO oraz – zgodnie z komunikatem Komisji Europejskiej – stosować ich w usługach kosmetycznych. 

Od dziś, 1.09.2025 r., wchodzi w życie zakaz używania w kosmetykach substancji chemicznej TPO, która została zaklasyfikowana jako działająca toksycznie na rozrodczość. Komisja Europejska podjęła decyzję o całkowitym wycofaniu tej substancji z kosmetyków, aby ograniczyć ryzyko zdrowotne zarówno dla konsumentów, jak i dla osób pracujących zawodowo z tymi preparatami.

Zgodnie z klasyfikacją ECHA (Europejskiej Agencji Chemikaliów), TPO należy do grupy CMR kategorii 1B, co oznacza, że:

• może być toksyczny dla rozrodczości,
• może działać mutagennie – uszkadzać materiał genetyczny,
• może wykazywać właściwości kumulacyjne, co oznacza, że może gromadzić się w organizmie po długotrwałym narażeniu.

Przeczytaj więcej o przepisach UE dotyczących substancji CMR i gdzie śledzić proces oceny składników pod tym kątem: KLIK

Wycofanie TPO – podstawa prawna

Przypominamy najważniejsze fakty dotyczące zakazu stosowania TPO, wprowadzania i udostępniania na rynku produktów z tym składnikiem – także przez salony kosmetyczne – wynikające z komunikatu opublikowanego przez Komisję Europejską. Komunikat został opublikowany 7.08.2025 r. w związku z licznymi wątpliwościami i pytaniami oraz aby “zapewnić spójne stosowanie zakazu TPO we wszystkich państwach członkowskich”.

Cały komunikat w postaci pytań i odpowiedzi znajdziesz tutaj: klik.

1. Zakaz: Od 1 września 2025 r. obowiązuje zakaz stosowania substancji chemicznej TPO – tlenek difenylo-(2,4,6-trimetylobenzoilo)fosfiny, INCI: Trimethylbenzoyl Diphenylphosphine Oxide – w kosmetykach.

2. Podstawa prawna: Zakaz jest wymagany na mocy art. 15 ust. 2 rozporządzenia w sprawie kosmetyków (WE) NR 1223/2009. Zakazuje on stosowania w produktach kosmetycznych substancji sklasyfikowanych jako substancje CMR w ramach zharmonizowanego procesu klasyfikacji, chyba że wystąpiono o zwolnienie i je przyznano. 

• TPO został sklasyfikowany jako substancja CMR kategorii 1B działająca szkodliwie na rozrodczość na mocy rozporządzenia delegowanego Komisji (UE) 2024/197 w ramach rozporządzenia CLP (rozporządzenie (WE) nr 1272/2008). Klasyfikacja ta obowiązuje od 1 września 2025 r .
• Klasyfikacja ta spowodowała obowiązkowe włączenie TPO do załącznika II (substancje zabronione) do rozporządzenia w sprawie kosmetyków na mocy rozporządzenia (UE) 2025/877 .
• obowiązkowe włączenie TPO do załącznika II (substancje zabronione) do rozporządzenia w sprawie kosmetyków na mocy rozporządzenia (UE) 2025/877 zostało omówione z państwami członkowskimi przed jego przyjęciem i prawie wszystkie państwa członkowskie zgodziły się z tą decyzją (25 państw UE głosowało za, 1 przeciw, a 1 wstrzymało się od głosu).

3. Data obowiązywania: Od 1 września 2025 r. produkty kosmetyczne zawierające TPO nie mogą być wprowadzane ani udostępniane na rynku UE.

4. Sprzedaż: Produkty z TPO nie mogą być sprzedawane ani udostępniane w ramach działalności handlowej po tej dacie, nawet jeśli trafiły do obrotu wcześniej.

5. Użytkowanie profesjonalne: Salony i stylistki paznokci nie mogą od 1 września 2025 stosować produktów zawierających TPO na swoich klientach, gdyż stanowi to „udostępnienie na rynku” w ramach działalności handlowej/usług komercyjnych.

• Użytkownicy profesjonalni, np. stylistki paznokci, stosują produkty kosmetyczne w ramach świadczenia odpłatnych usług, stanowiących część działalności komercyjnej.
• W związku z tym  od 1 września 2025 r. użytkownik profesjonalny (np. stylistka paznokci, salon) nie będzie mógł stosować takiego produktu na swoich klientach, gdyż stanowi to „udostępnienie na rynku” w ramach działalności gospodarczej.
• Zasada ta obowiązuje niezależnie od tego, czy produkt został zakupiony przed datą graniczną 1 września 2025.

6. Co z produktami, które zostały wprowadzone na rynek przed 1 września 2025?

Rozporządzenie kosmetyczne nie przewiduje okresów „przejściowych” ani „zużycia do końca zapasów” dla substancji CMR kategorii 1A/1B. Od 1 września 2025 r. wszelkie wprowadzanie do obrotu i udostępnianie w ramach działalności handlowej musi zostać wstrzymane, nawet w przypadku produktów zakupionych przed tą datą.

7. Użytkowanie prywatne: Konsumenci, którzy wcześniej kupili produkt do użytku osobistego, mogą go zużyć, ale zaleca się przejście na produkty alternatywne.

8. Brak okresu przejściowego: Przepisy nie przewidują „zużycia zapasów” ani dłuższego czasu na adaptację – zakaz wchodzi w życie natychmiast.

9. Porównanie z REACH: W przeciwieństwie do regulacji REACH, w prawie kosmetycznym nie ma możliwości wydłużenia okresów przejściowych dla substancji CMR – substancje rakotwórcze (Carcinogenic), mutagenne (Mutagenic) lub działające szkodliwie na rozrodczość (toxic to Reproduction).

10. Bezpieczeństwo: Dawna opinia SCCS o bezpiecznym stosowaniu TPO w produktach kosmetycznych z ograniczeniami (stężenie 5%) traci znaczenie wobec nowej klasyfikacji CMR.

11. Działania branży: Przedsiębiorcy powinni wycofać produkty z TPO, znaleźć zamienniki oraz monitorować zmiany przepisów na wczesnym etapie –  dyskusje na temat TPO rozpoczęły się na szczeblu grupy roboczej w marcu 2024 r . Zobacz tutaj ostrzeżenie o  konieczności zmiany receptur w formułach: klik

12. Perspektywy:  Złożono propozycję zmiany rozporządzenia w sprawie kosmetyków, której celem jest poprawa przewidywalności i zaangażowania interesariuszy, ale do czasu nowej legislacji obowiązuje obecny stan prawny 

Sanepid a zakaz TPO – wytyczne dla salonów

Informacje nt. rozporządzenia ws. zakazu stosowania TPO, wykładni, egzekwowania zakazu w Polsce podaje Główny Inspektor Sanitarny oraz Wojewódzkie i Powiatowe Stacje Sanitarno-Epidemiologiczne. Według komunikatu opublikowanego przez Główny Inspektorat Sanitarny: “Oferowanie po 1 września 2025 r. usług z wykorzystaniem produktów kosmetycznych zawierających TPO jest niezgodne z przepisami i nieetyczne wobec klientów”.

Według stylistek paznokci stanowisko lokalnych stacji sanepidu dotyczące wykorzystania produktów zawierających TPO, które zostały zakupione przed 1 września 2025 r.  jest różne: “nie wyrzucać produktów, można zużyć zapasy”; “można używać na wzornikach, nie można na klientkach”; “zakaz używania, produkty należy zutylizować”.

W oficjalnych komunikatach, jak ten z dziś, wydany przez Wojewódzką Stację Sanitarno-Epidemiologiczną w Krakowie czytamy jednak:

Mit: Mogę zużyć produkty kosmetyczne z TPO do końca zapasów.

Fakt: Po 1 września 2025 r. ich sprzedaż i używanie jest nielegalne – zakaz obejmuje wszystkie kosmetyki zawierające TPO.

Mit: Zakaz dotyczy wyłącznie producentów.

Fakt: Produkty zawierające TPO nie mogą być produkowane, dostarczane i używane”.

Dlatego:

Aby uzyskać wiążącą informację, śledź komunikaty i w razie wątpliwości kontaktuj się z inspektorami sanepidu w swoim regionie.

Co to jest TPO?

TPO to substancja chemiczna o nazwie tlenek difenylo-(2,4,6-trimetylobenzoilo)fosfiny INCI: Trimethylbenzoyl Diphenylphosphine Oxide. TPO stosowane jest w kosmetologii jako składnik produktów do stylizacji paznokci, może także znajdować się w niektórych klejach do stylizacji rzęs. Jest fotoinicjatorem, przyspiesza utwardzanie materiału pod wpływem promieniowania UV.

Zakaz dotyczy wyłącznie tej jednej substancji INCI: Trimethylbenzoyl Diphenylphosphine Oxide. Nie dotyczy innych składników, nawet jeśli ich nazwy INCI brzmią podobnie, takich jak:

• Ethyl Trimethylbenzoyl Phenylphosphinate (INCI), CAS: 84434-11-7;
• Bis(2,4,6-trimethylbenzoyl)-phenylphosphine oxide (INCI), CAS: 162881-26-7;
• Bis-Trimethylbenzoyl Phenylphosphine Oxide (synonim powyższego), CAS: 162881-26-7;
• Phenylbis(2,4,6-trimethylbenzoyl)phosphine oxide (synonim powyższego), CAS: 162881-26-7.

Powyższe substancje, mimo podobieństwa nazw, różnią się budową chemiczną i nie są objęte ograniczeniem.

Artykuł ma charakter informacyjny. Każdy przedsiębiorca sam odpowiada za swój biznes. 

TAGI